Sukh Shital Karu Sansar
Gujarati | Hindi | English

E Maya Chhe Ati Balvanti

 

એ માયા છે અતિ બલવંતી
પૂજ્યપાદ જગદ્ગુરુ આચાર્યશ્રી ૧૦૮ કૃષ્ણમણિજી મહારાજ
માયા શબ્દ સાંભળતાં જ આપણે મિથ્યા, ભ્રાંતિ, છલ કપટ વગેરેની કલ્પના કરવા લાગી જઈએ છીએ, એની પરિભાષામાં કહ્યું છે કે આ અસત્ય અર્થને પ્રકાશિત કરે છે. જેમકે, અસદર્થપ્રકાશિની માયા ા માયા શબ્દમાં "મા" અને "યા" બે અક્ષર છે. સંસ્કૃત ભાષામાં "મા" નો અર્થ થાય છે નહીં અને "યા" નો અર્થ થાય છે જો. આથી એ સ્પષ્ટ થઈ જાય છે કે જો ખરું જોતાં નથી માત્ર દેખાય છે તે માયા છે અથવા જેનું જેવું સ્વરૃપ છે તેને તે રૃપમાં પ્રકાશિત ન કરી બીજા (ઠીક ઊલટી રીતે) રૃપે પ્રકાશિત કરવાવાળી શક્તિ માયા છે. માયા પોતે મિથ્યા છે અને મિથ્યાને જ પ્રકાશિત કરી શકે છે. પરંતુ અજ્ઞાન (માયા) ને કારણે લોકો મિથ્યાને જ સત્યના રૃપે સમજવા લાગે છે.
માયાને અજ્ઞાન પણ કહ્યું છે. આ અજ્ઞાનને કારણે ખોટાને સાચું અને સાચાને ખાટું માની લેવામાં આવે છે. મહામતિ શ્રી પ્રાણનાથજીએ માયાને નિદ્રા (નીંદ) પણ કહી છે અને એના અનેક નામ આપવામાં આવ્યા છે.
મોહ અજ્ઞાન ભરમના, કરમ કાલ ઔર સુંન ા.
એ નામ સારે નીંદ કે, નિરાકાર નિરગુન ાા
                                         (કલશ હિન્દી ૨૪/૧૯)
અર્થાત્ મોહ, અજ્ઞાન, ભ્રમ, કર્મ, કાળ, શૂન્ય, નિરાકાર, નિર્ગુણ વગેરે બધા નામો નિદ્રાના છે. મૂળ તો આ માયા જ છે. માયાને કારણે મોહ થાય છે. મોહના કારણે જ્ઞાન ઢંકાઈ જાય છે અને અજ્ઞાનની વૃદ્ધિ થાય છે. અજ્ઞાન વધવાથી ભ્રાંતિ ઉત્પન્ન થાય છે જેથી નિમ્ન કોટિના કર્મ થવા લાગે છે. આવા કર્મો કાળક્રમે શૂન્યમાં વિલીન થઈ જાય છે. શૂન્ય, નિરાકાર, નિર્ગુણ, નિરંજનનું અસ્તિત્વ પણ માયાના કારણે જ છે. ખરું જોતા મહાપ્રલયમાં જેનો નાશ થઈ જાય છે તે બધાનું અસ્તિત્વ માયાને કારણે છે. એને આદિ અને અનાદિ પણ કહ્યું છે. જેમકે,
એ માયા આદ અનાદ કી, ચલી જાત અંધેર ા
માયાને આદિ કહેવાનું કારણ એ છે કે આ સૃષ્ટિના આદિમાં પેદા થઈ છે. જેમકે,
ઉપજ્યો મોહ સુરત સંચરી, ખેલ હુઆ માયા વિસ્તરી ા.
ઇત અક્ષરકો વિલસ્યો મન, પાંચ તત્ત્વ ચૌદૈ ભુવન ાા
અક્ષરાતીત પૂર્ણબ્રહ્મ પરમાત્મા શ્રી રાજજીની આજ્ઞાથી સર્વ પ્રથમ અક્ષર બ્રહ્મ દ્વારા મોહ તત્ત્વ ઉત્પન્ન થયો. એમાં અક્ષરના મને પ્રવેશ કર્યો જેથી પાંચ તત્ત્વ અને ત્રણ ગુણ પ્રગટ થયા. જેના મિશ્રણથી આ સમ્પૂર્ણ સૃષ્ટિ બનેલી છે. જેવું અક્ષર બ્રહ્મ પોતાના મનની વૃત્તિયોનું સંવરણ છે તે સમયે આ ચરાચર સૃષ્ટિ મટી જાય છે. એમને મહાપ્રલય અથવા આત્યન્તિક પ્રલય કહે છે. જો કે પ્રલય જુદા જુદા છે (જેમકે નિત્ય, નૈમિત્તિક, પ્રાકૃતિક અને આત્યન્તિક) અને તેઓ નિશ્ચિત સમયમાં પોતાનો પ્રભાવ દેખાડે છે. તો પણ મહાપ્રલયમાં ઉપરોક્ત બધા પ્રલયો સમાઈ જાય છે. મહાપ્રલય કે આત્યન્તિક પ્રલય પરિવર્તનશીલ જગતનું અંતિમ પરિવર્તન છે. મુખ્યતઃ આ અક્ષર બ્રહ્મની મનોવૃત્તિનું સંવરણ છે.
માયાને અનાદિ એટલા માટે કહેવામાં આવી છે કે આ મૂળ તો અક્ષરાતીત પૂર્ણબ્રહ્મ પરમાત્માની આજ્ઞાથી ઉત્પન્ન થાય છે અને એનું બીજ અક્ષર બ્રહ્મના મનમાં વિદ્યમાન છે. બ્રહ્માંડોને બનાવવા, થોડા સમય માટે ટકાવવા અને મટાડવા આ અક્ષર બ્રહ્મનું નિત્ય કાર્ય છે. જે રીતે બાળક સ્વભાવગત કેટલીક વસ્તુઓને એકત્રિત કરી કંઈક બનાવે છે અને બીજી જ ક્ષણે તેને મટાડી પણ દે છે. બ્રહ્માંડોને બનાવવા અને મટાડવાને કારણે અક્ષર બ્રહ્મને બાલ સ્વભાવ અથવા બાલ ચરિત્ર કહેવામાં આવેલ છે. જેમકે,
શ્રી ભગવાનજી ખેલત બાલ ચરિત્ર, આપ અપની ઈચ્છાસોં પ્રકૃત ા
અક્ષર બ્રહ્મની ઇચ્છાને મૂલ પ્રકૃતિ કહેવામાં આવે છે. એનાથી આ દૃશ્યમાન જગત અસ્તિત્વમાં છે. પરંતુ અક્ષર બ્રહ્મ પણ અક્ષરાતીતની આજ્ઞાથી જ બ્રહ્માંડોને બનાવે છે અને મટાડે છે. એટલા માટે માયા અક્ષરાતીતની આજ્ઞાથી જ ઉત્પન્ન થાય છે. એમની શક્તિ અપાર છે. ત્યારે મહામતિએ કહ્યું છે,
એ માયા છે અતિ બલવંતી, ઉપની છે મૂલ ધની થકી ા.
મુનિજનને મનાવ્યા હાર, શિવ બ્રહ્માદિક નવ લહે પાર ાા
                                                                  (રાસ ૧/૪)
અક્ષરાતીતની આજ્ઞાથી ઉત્પન્ન થવાને કારણે આ શક્તિશાળી છે અને સંસારના જીવ એમનો પાર પામી શક્તા નથી. સામાન્ય વ્યક્તિઓની વાત જ શું કરવી ઋષિ-મહર્ષિ પણ એમના પ્રભાવથી બચી શક્યા નથી. એટલું જ નહીં પાતાલથી લઈને સતલોક સુધી તથા દેવી-દેવતાઓથી લઈને બ્રહ્મા, વિષ્ણુ, મહેશ સહિત ભગવાન નારાયણ પર્યન્ત બધા માયાથી પ્રભાવિત છે. સંક્ષેપમાં કહેવું હોય તો માયા આ સંપૂર્ણ બ્રહ્માંડ જ નહીં એવા અનંત બ્રહ્માંડ તથા તેમના સ્વામી ભગવાન નારાયણને પણ છોડતી નથી. અક્ષરબ્રહ્મ દ્વારા બનાવેલી સંપૂર્ણ સૃષ્ટિ માયા દ્વારા જ બની છે અને માયાનો જ વિસ્તાર છે.
આવી શક્તિશાળી માયામાં બ્રહ્માત્માઓનું આગમન થયું છે એટલા માટે તેઓ પણ એમના પ્રભાવથી અછૂત નથી. એટલા માટે બ્રહ્માત્માઓ પણ સ્વયંને, પોતાના ધણીને અને પોતાના ધામને પણ ભૂલીને માયામાં મગ્ન બની ગયા છે. તેમને જાગૃત કરવા માટે શ્રી રાજજીએ શ્રી શ્યામાજીને સદ્ગુરુ શ્રી દેવચંદ્રજીના રૃપે મોકલ્યા. તેઓએ માયામાં રહેવા છતાં પણ પોતાના ધણીને શોધીને બ્રહ્માત્માઓને માયાથી પાર થવાનો માર્ગ દેખાડયો. શ્રી રાજજીએ સ્વયં પ્રગટ થઈ બ્રહ્મજ્ઞાન-તારતમ જ્ઞાન પ્રદાન કર્યું અને સ્વયં શ્રી દેવચંદ્રજીના હૃદય ધામમાં બિરાજમાન થયા. શ્રી દેવચંદ્રજી મહારાજે તારતમ જ્ઞાનના દ્વારા બ્રહ્માત્માઓની જાગણીનું કાર્ય કર્યું. જે બ્રહ્માત્માઓ સદ્ગુરુના શરણે આવ્યા અને તેઓએ તારતમ જ્ઞાનને હૃદયંગમ કર્યું તેઓ માયાના પ્રભાવથી બચી શકયા. એટલા માટે મહામતિ કહે છે,
હવે માયાનો જે પામસે પાર, તારતમ કરસે તેહ વિચાર ા.
બ્રહ્માંડ માહેં તારતમ સાર, એણે ટાલ્યો સહુનો અંધકાર ાા
                                              (રાસ ૧/૪૧)
સદ્ગુરુના શરણે આવી તારતમ જ્ઞાનને હૃદયંગમ કરવાવાળા આત્માઓ માયાનો પાર પામી શકે છે. આ બ્રહ્માંડમાં તારતમ જ્ઞાન જ સંપૂર્ણ શાસ્ત્રોનો સાર છે અને અજ્ઞાનરૃપી અંધકારને મટાડવા સક્ષમ છે.
માયાથી પાર થવા માટે અથવા માયાના પ્રભાવથી મુક્ત થવા માટે સદ્ગુરુના શરણમાં આવવું અત્યંત જરૃરી છે. મહામતિએ અનેક ચોપાઈઓ દ્વારા આ વાત સ્પષ્ટ કરી છે.
તેઓ પોતાના માટે કહે છે, જ્યાં સુધી મેં સદ્ગુરુના વચનોનું પાલન કર્યું નહીં, તેઓની આજ્ઞાને શિરોધાર્ય માની નહીં તથા સદ્ગુરુને પોતાના હૃદયમાં બેસાડ્યા નહીં ત્યાં સુધી માયા મને પરાજિત કરતી રહી. સદ્ગુરુને હૃદયમાં ધારણ કરી તેમના વચનોનું પાલન કરતાં જ માયાનો પ્રભાવ શાંત થવા લાગ્યો, જેમકે,
તમે અનેક સિખામણ કહી, પણ ભરમ આડે મેં કાંઈ નવ ગ્રહી ા.
મોસૂં એવી તોહજ થઈ, જો વાણી તમારી મેં નવ લહી ાા
તમે પેરે પેરે સમજાવી, મુને તોહે બુધ ન આવી ા.
જુગતેં કરીને જગાવી, લઈ તારતમેં લગાવી ાા
તમેં અંતરગતેં દીધાં દૃષ્ટાંત, ત્યારે ભાગી મારા મનની ભ્રાંત ા.
હવે તમેં આવ્યા એકાન્ત, સંસાર દસા થઈ સ્વાંત ાા
                                                                   (રાસ ૧/૧૪-૧૬)
જ્યારે સદ્ગુરુના રૃપે પધારેલા ધામધણીનું શરણંુ પ્રાપ્ત થાય છે ત્યારે શત્રુઓનું બલ આપોઆપ નબળું પડવા લાગે છે અને બગડેલું કાર્ય પણ સુધરી જાય છે. આ રીતે સદ્ગુરુનું શરણું મનના મનોરથ પૂર્ણ કરે છે.
જ્યારે ધણી ધણવટ કરે, ત્યારે બલ વૈરીના હરે ા.
વલી ગયાં કામ સરાડે ચઢે, મન ચિતવ્યાં કારજ સરે ાા
                                                                    (રાસ ૧/૧૭)
આ સંદર્ભમાં આગળ કહે છે,
તમે કૃપા કીધી અતિ ઘણી, જાણી મૂલ સગાઈ ઘર તણી ા.
માયા પાડી પડતાલે હણી, બલ દીધુ મુને મારે ધણી ાા
હે સદ્ગુરુ ધણી ! આપે પરમધામનો સંબંધ જાણીને અપાર કૃપા કરી છે. આપે જ મને એવી શક્તિ આપી કે જેમાં મેં માયાને લાત મારી પછાડી દીધી.
સદ્ગુરુ પોતાના શિષ્યને પોતાપણું પ્રદાન કરે છે. તેઓને આત્માની પિછાણ થાય છે અને તેઓ આત્માના શાશ્વત સંબંધનું પાલન કરે છે. નિજાનંદચાર્ય શ્રી દેવચંદ્રજી મહારાજે મહામતિને પોતાની અંગના જાણી સર્વતોભાવેન તેમની રક્ષા કરી. જ્યારે જ્યારે મહામતિને સદ્ગુરુની અંદર શ્રી રાજજીના દર્શન થયા ત્યારે ત્યારે તેમને માયાનો પ્રભાવ ન રહ્યો હોય એવો અનુભવ થયો છે. જેવા સદ્ગુરુ મહામતિના હૃદયધામમાં બિરાજમાન થયા ત્યારથી તેમને વ્રજ, રાસ તથા પરમધામના દૃશ્યો દૃષ્ટિગોચર થવા લાગ્યા. સદ્ગુરુ તો પ્રથમથી જ મહામતિના હૃદયમાં બિરાજમાન થઈ ગયા હતા, પરંતુ જ્યારથી તેઓને એમનો અનુભવ થવા લાગ્યો ત્યારથી માયાનો પ્રભાવ દૂર થવા લાગ્યો. એનું તાત્પર્ય એ છે કે જ્યારે આપણે સદ્ગુરુના શરણનો અનુભવ કરવા લાગીએ ત્યારથી માયાનો પ્રભાવ દૂર થવા લાગશે. નહિ તો માયા એટલી પ્રબળ છે કે તે પ્રભાવિત કર્યા વગર ન રહે.
બીજી રીતે જોઈએ તો એ જાણવા મળશે કે બ્રહ્માત્માઓ પૂર્ણબ્રહ્મ પરમાત્મા શ્રી રાજજીના ચરણોમાં બેસી માયાનો ખેલ જોઈ રહ્યા છે. શ્રી રાજજીના ચરણોમાં રહેવાથી એના પર માયાનો શું પ્રભાવ પડે ? આ જિજ્ઞાસા ઉત્પન્ન થઈ શકે છે. એટલા માટે આપણે એ જાણવું જરૃરી છે કે શ્રી રાજજીના ચરણોમાં રહેવા છતાં પણ તેમની સુરતા તો માયામાં લાગેલી છે. જ્યાં સુધી આ સુરતા માયામાં લાગેલી રહેશે ત્યાં સુધી માયાનો પ્રભાવ તેના પર પડતો રહેશે. જેવું સદ્ગુરુ પ્રદત્ત તારતમ જ્ઞાન દ્વારા જાણ થશે કે આપણે તો મૂળરૃપે શ્રી રાજજીના ચરણોમાં જ છીએ અને આપણને એવો અનુભવ પણ કરવા લાગીશું કે અમે વાસ્તવમાં શ્રી રાજજીના સાન્નિધ્યમાં જ છીએ ત્યારે માયાનો પ્રભાવ દૂર થશે. એટલે તારતમ જ્ઞાનની સાથે સાથે પ્રેમલક્ષણા ભક્તિની પણ જરૃર રહેશે. નહિ તો માયાના પ્રભાવથી મુક્ત થવામાં લાંબો સમય લાગશે. આપણે આપણી સુરતાને માયાથી દૂર કરી શ્રી રાજજીના ચરણોમાં લગાડવી છે.
ઇન ઉલટીસે ઉલટાએ કે પિયા પ્રેમેં કરૃં સનમુખ ા..
પરંતુ આ કાર્ય માત્ર જ્ઞાનથી નહીં પણ પ્રેમથી સંભવ થશે. કેમકે જ્ઞાનમાં અહંભાવ માટે પૂરેપૂરી સંભાવના રહે છે. આપણે જ્ઞાનથી દુનિયામાં મોટા બનવા ઇચ્છીએ છીએ. જ્યારે પ્રેમ સમર્પણ શિખવે છે. પ્રેમમાં આપણે સ્વયંને મટાડી દઇએ છીએ. એટલા માટે કહ્યું છે,
પંથ હોવે કોટિ કલ્પ, પ્રેમ પહુંચાવે મિને પલક ા.
પ્રેમ સિવાયની અન્ય બીજી બધી સાધનાઓ પરમાત્મા સુધી પહોંચાડવા માટે લાંબો સમય લગાડે છે અને માર્ગમાં પણ અનેક વિઘ્ન-મુશ્કેલીઓ આવવાથી પહોંચવું નિશ્ચિત હોતું નથી. એવામાં પ્રેમનો માર્ગ અતિ ઉત્તમ હોય છે અને તે પલમાત્રમાં પહોંચાડી દે છે. પ્રેમ માર્ગની બીજી વિશેષતા એ છે કે તેમાં કોઈ રીતની અડચણ રહેતી નથી. તે સમગ્ર દરવાજા ખોલી આપે છે,
પ્રેમ ખોલ દેવે સબ દ્વાર, પારકે પાર પિયાકે પાર ાા
પ્રેમમાર્ગની ત્રીજી વિશેષતા એ છે કે એ અંતર્યાત્રા છે. એના માટે બાહ્યયાત્રાની કોઈ જરૃરત રહેતી નથી. એ તો પ્રેમીને ત્યાં બેઠા બેઠા તે શરીરમાં રહીને જ પારનો અનુભવ કરાવી દિયે છે. જેમકે,
પ્રેમ ઐસી ભાંત સુધારે, ઠૌર બૈઠે પાર ઉતારે ાા.
અને આગળ પણ,
ઇતહીં બૈઠે ઘર જાગે ધામ, પૂરણ મનોરથ હુએ સબ કામ ાા.
આ રીતે પ્રેમ માર્ગની અનેક વિશેષતાઓ છે. અહીંયાં માત્ર સંકેત જ કરવામાં આવ્યો છે. શાસ્ત્રોએ આ માર્ગને ગુપ્ત રાખ્યો હતો. બ્રહ્માત્માઓના આગમનથી જ એ પ્રગટ થયો છે. ખરું જોતાં બ્રહ્માત્માઓ જ પ્રેમની સાથે પ્રગટ થયા છે. તેઓના આગમન પૂર્વે સંસારમાં પ્રેમનું નામ જ હતું. તેનું સ્વરૃપ તો બ્રહ્માત્માઓએ જ પ્રગટ કર્યું છે. નારદજીએ પણ પ્રેમ માટે યથા વ્રજ ગોપિકા નામ્ દ્વારા ગોપીઓનું ઉદાહરણ દઇને આ વાતની પુષ્ટિ કરી છે.
સામાન્ય લોકો શરીર કે સંસાર પ્રત્યેના આર્કષણને પ્રેમ સમજે છે. આ પ્રેમ નથી પણ મોહ છે. એમાં પડવાથી મનુષ્યનું પતન થાય છે. જ્યારે પ્રેમ પરમાત્મા પ્રત્યે થવાવાળું આકર્ષણ છે. તે આત્માનો ધર્મ છે. એવા પ્રેમમાં ડૂબવાવાળો વ્યક્તિ પણ ભવસાગરથી પાર થઈ જાય છે. તેમનું પતન ક્યારેય પણ સંભવ નથી. તેમનું તો સદૈવ ઉત્થાન જ હોય છે. તે તો અહીં બેઠા બેઠા પાર પહોંચી જાય છે. એવો પ્રેમ મૂળરૃપે બ્રહ્માત્માઓમાં જ છે. તેમના સંપર્કમાં આવવાવાળા અન્ય જીવ પણ એનો આસ્વાદ માણી શકે છે. એના માટે અંતઃકરણની શુદ્ધતા અર્થાત્ હૃદયની નિર્મલતા પરમ આવશ્યક છે. પ્રેમમાં ક્યારેય પણ પ્રદર્શન (દેખાડો) હોતું નથી. પ્રેમમાં ક્ષણમાં હસવું ક્ષણમાં રડવું કે પાગલપણું થવું તે ભૂષણ છે દૂષણ નથી. પ્રેમમાં દેખાડો કરવો દૂષણ કહેવાય છે. આ દુનિયા દેખાડો કરવાવાળી છે. એટલા માટે એમાં લોકોને દેખાડો કરવો સારું લાગે છે અને સમજે પણ એમને જ છે. આમાં પ્રેમને સમજનારા વિરલા હોય છે. એટલે સામાન્ય લોકો દેખાવને જ પ્રેમ સમજે છે અને પ્રેમને દેખાવ સમજે છે. એનું કારણ એ છે કે જેના હૃદયમાં પ્રેમ પ્રગટ જ નથી થયો તે બીજાના પ્રેમને કઈ રીતે સમજી શકે ? જેના હૃદયમાં છળ, કપટ, રાગ, દ્વેષ વગેરે ભરેલાં હોય તેવા લોકો આવાજ ભાવને સમજી શકે છે. તેઓ પ્રેમને સમજી શકશે નહીં. એટલા માટે તેમને તો પ્રેમી પાગલ લાગશે અને તેઓ તેની મજાક કરવા લાગશે. પ્રેમી તો હૃદયથી પાગલ હશે અને તે પણ પરમાત્માના પ્રેમમાં, જ્યારે દુનિયાનો પાગલ બુદ્ધિથી પાગલ હશે અને દુનિયા પાછળ પાગલ હશે. દુનિયાની ચતુરાઈથી તો પરમાત્માના પ્રેમમાં પાગલ હોવું એ શ્રેષ્ઠ છે. સંસારના ચતુર વ્યક્તિ કરતા પરમાત્માના પ્રેમમાં પાગલ વ્યક્તિ કરોડો ગણો શ્રેષ્ઠ હોય છે. પરંતુ આ પાગલપન માયાના વિકારોથી મુક્ત થવું આવશ્યક છે. અધ્યાત્મ ક્ષેત્રની તમામ સાધના વિકારોથી મુક્ત થવાથી જ પ્રગટ થાય છે. માટે આવા વિકારોથી મુક્ત થવા માટે છે. પરમાત્માને પ્રાપ્ત કરવા માટે તો પ્રેમ એક માત્ર સાધન છે. ખરેખર પરમાત્મા પ્રેમથી જ પ્રાપ્ત થાય છે. આ રહસ્યને સમજ્વા માટે પણ જ્ઞાનની આવશ્યકતા હોય છે અન્યથા સાધક ભ્રાન્ત થઈને પથભ્રષ્ટ થઈ જશે. એટલા માટે જ મહામતિ શ્રી પ્રાણનાથજીએ તારતમ્ય જ્ઞાન તથા પ્રેમલક્ષણા ભક્તિનો એક સાથે ઉપદેશ આપ્યો છે. કેમકે જ્ઞાનથી જાણી શકાય છે અને પ્રેમથી પામી શકાય છે.
માયાના પ્રવાહમાં તણાઈને મોહને જ પ્રેમના વાઘા પહેરાવનાર લોકો પ્રેમના નામે ભ્રાંતિઓ ફેલાવે છે અને કહે છે કે આ માયા પણ શ્રી રાજજી દ્વારા જ પ્રગટ થઈ છે. એટલે એનો પાર પામવો સંભવ નથી. આવી વ્યક્તિઓ સ્વયં મોહપાશમાં બંધાયેલી હોય છે અને બીજાઓને પણ તેમાં જકડી રાખવા માગતી હોય છે. પોતાની કમજોરી છુપાવા માટેનું આ મોટું બહાનું છે. વાસ્તવમાં આપણે આપણા કર્મોને કારણે માયા-મોહના પાશમાં બંધાયેલા હોઈએ છીએ. જો કે આ માયા શ્રી રાજજી થકી જ ઉત્પન્ન થઈ છે પરંતુ શ્રી રાજજીએ તેને જોવાનું કહ્યું છે, ભોગવવાનું નહીં. આપણે તેના લોભામણા આકર્ષણો તરફ ખેંચાઈએ છીએ જેથી તે આપણને પોતાના બંધનમાં જકડી લે છે. તે પોતાના હથિયારો સજાવીને બેઠી છે. તેનું કામ આ જ છે. મહામતિએ માયાના હથિયાર ગણાવ્યા છે,
એહના આઉધ અમૃત રૃપ રસ, છલ બલ વલ અકલ ા.
અગિન કુટિલ ને કોમલ, ચંચલ ચતુર ચપલ ાા
અર્થાત્ અમૃત (ભૌતિક વસ્તુઓનું પ્રલોભન), રૃપ (સૌન્દર્ય), રસ (મધુર વાણી), છળ, બલ (શક્તિ), વલ (દાવ પેચ), બુદ્ધિ ચાતુર્ય, અગ્નિ (કામ ક્રોધ રૃપી આગ), કુટિલતા (કપટ), કોમલતા (વિનમ્રતા), ચંચળતા, ચતુરાઈ અને ચપળતા, આ તેર માયાના હથિયાર છે. આ શામ, દામ, દંડ, ભેદ જેવા તમામ ઉપાયોથી આપણને વશમાં કરવા સદૈવ તૈયાર રહે છે. એટલે જે આત્માઓ પોતાના ધણીને ભૂલીને માયા તરફ જુએ છે તેમને તે તરત જ પોતાના બંધનમાં જકડી લે છે પરંતુ જે આત્માઓ પોતાના ઘણી સાથે પ્રેમ કરતાં તેમના સાનિધ્યનો અનુભવ કરતાં માયાને જુએ છે તેમને તે પ્રભાવિત કરી શક્તી નથી. જે આત્માઓ માયા તરફ ખેંચાઈ જાય છે તેની ભાવના તથા કર્મ બન્ને દૂષિત થઈ જાય છે. જેને કારણે તે આત્માઓ બંધનમાં ફસાઈ જાય છે. એટલા માટે આપણે ઉત્તમ કર્મ કરતાં કરતાં નિરન્તર શ્રી રાજશ્યામાજીનું સ્મરણ કરવું જોઈએ. અન્યથા એક દુષ્કર્મ અનેક બુરાઈઓને નિમંત્રણ આપે છે અને આપણે આપણી લાપરવાહીથી તેમાં ફસાઈ જઇશું.
જીવનમાં સદ્ગુરુનું માર્ગદર્શન અને શ્રી રાજજીની ભક્તિ પ્રાપ્ત થાય અને આપણે સાચા હૃદયથી શ્રી રાજજીને પ્રેમ કરશું તો આપણું જીવન સફળ થશે અને આપણે માયાના બંધનમાં ફસાયા વગર આનંદનો અનુભવ કરી શકીશું. અસ્તુ.

 

 

Write your Comments

Your Name:

Your Email:

Your Cell (+91.12345.12345):


Your Comment:

 

( Your Comment will be displayed after 24 hours )
  • Krishnamani Maharaj-Krishna Pranami
  • Krishnamani Maharaj-Krishna Pranami
  • Krishnamani Maharaj-Krishna Pranami
  • Krishnamani Maharaj-Krishna Pranami
  • Krishnamani Maharaj-Krishna Pranami
  • Krishnamani Maharaj-Krishna Pranami
  • Krishnamani Maharaj-Krishna Pranami
  • Krishnamani Maharaj-Krishna Pranami
  • Krishnamani Maharaj-Krishna Pranami
Designed & Developed By : Nijananda Solutions